Z biegiem czasu liczba kin w Krakowie, które tak entuzjastycznie otwierano jedno po drugim w XX wieku, znacznie się zmniejszyła. Duża liczba niegdyś kultowych kin w mieście stała się częścią historii, pisze portal krakow-trend.eu.
Tak jest w przypadku Światowida, dawnego kina w Nowej Hucie, które niegdyś było jednym z największych i najpopularniejszych w mieście.
Z poniższego artykułu dowiesz się, co to było za kino, jaka była jego historia oraz poznasz inne ciekawostki na jego temat.
Z historii kina
Kino Światowid rozpoczęło swoją działalność w 1957 roku. Premierowo wyświetlono tu francusko-niemiecką komedię kostiumową „Zwyciężyły kobiety” w reżyserii Jacquesa Feydera. Pierwszy film został wyświetlony w dużej sali kinowej i zbiegł się w czasie z ważnym świętem państwowym — Narodowym Świętem Odrodzenia Polski.
Co ciekawe, nazwa Światowid pochodzi od imienia pogańskiego boga, który był czczony w Polsce w czasach przedchrześcijańskich.
Specjalnie dla niego wzniesiono budynek w stylu socrealizmu z modernistycznymi detalami. Nad projektem architektonicznym pracował Andrzej Uniejewski.
Architektowi udało się stworzyć wnętrze w stylu pałacowym z przestronnym foyer i reprezentacyjną klatką schodową. Znajdowały się tu dwie sale kinowe — jedna duża, z balkonem, zaprojektowana na prawie 700 miejsc, a druga, mniejsza sala miała 170 miejsc. Tak duża łączna pojemność sprawiała, że w tamtych latach było to drugie co do wielkości kino w Krakowie. Tak było aż do 1992 roku.
Kino w XXI wieku
Przez długi czas kino działało nieprzerwanie. Jednak w trudnych latach 90. pieniędzy na utrzymanie budynku było niewiele, odwiedzających coraz mniej, a dyrekcja nie mogła znaleźć inwestorów na unowocześnienie bazy materialno-technicznej. Dlatego w 1992 roku Światowid zakończył działalność.
Początkowo dawna sala kinowa stała pusta i była otwierana dla publiczności tylko wtedy, gdy była potrzebna na różne wydarzenia publiczne. W kolejnych latach przekształcono ją w centrum handlowo-usługowe. Działał tu m.in. sklep meblowy, firma komputerowa i biuro podróży.
W 2006 roku budynek kina został zakupiony przez gminę Kraków. Lokalne władze postanowiły przekształcić dawne kino w muzeum, chcąc uchronić budynek przed zniszczeniem i rozpadem. W latach 2008-2012 w budynku mieściło się Muzeum PRL-u w Nowej Hucie, które było krakowskim oddziałem Muzeum Historii Polski.
W maju 2015 roku kino Światowid zostało wpisane do rejestru zabytków przez Małopolskiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. A w 2019 roku pojawiło się tu nowe muzeum — Muzeum Nowej Huty, które powstało w wyniku połączenia Muzeum PRL-u z oddziałem Działu Historii Nowej Huty Muzeum Historycznego Miasta Krakowa. Od tego czasu dawne kino kojarzone jest więc wyłącznie z eksponatami i wystawami stałymi.
Plany przebudowy dawnego kina
Jeszcze w 2006 roku, gdy Światowid przeszedł w ręce lokalnych władz, zaczęto szukać inwestorów i architektów, którzy stworzyliby projekt przebudowy budynku. Przez lata był on realizowany, a w 2019 roku władzom miasta przedstawiono gotowy projekt. Zaproponowane w nim rozwiązania zostały zatwierdzone przez krakowskiego konserwatora zabytków.
W kwietniu tego samego roku rada miasta wydała zgodę na inwestycję, ale był to dopiero początek długiej historii walki o budynek, w którym niegdyś mieściło się jedno z największych kin w Krakowie.
Prace remontowe rozpoczęły się dopiero w 2022 roku. Wszystko zaczęło się od wymiany okien i drzwi na wschodniej elewacji. Jednak już wtedy nie było mowy o kompleksowej modernizacji, ze względu na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, który odmówił finansowania projektu, po trzech latach bezskutecznych próśb o środki ze strony muzeum.
Takie decyzje tylko przyspieszają upadek budynku, który od dawna jest w złym stanie technicznym. O tym, czy dziedzictwo historyczne miasta zostanie zachowane, zadecyduje czas.
