Ponad sto lat temu kina otwierały swoje podwoje w Krakowie jedno po drugim. 14 listopada 1896 roku w Teatrze Miejskim w Krakowie odbył się pierwszy pokaz filmowy — wydarzenie to dało początek nowej formie sztuki w mieście i doprowadziło do powstania nowych instytucji kulturalnych, których z roku na rok przybywało, pisze krakow-trend.eu.
XX wiek był więc okresem rozkwitu kin, nie tylko w Krakowie, ale także w innych europejskich miastach. Jednym z pierwszych takich miejsc w mieście było kino Uciecha, które istniało przez prawie sto lat, ale już przeszło do historii.
Z poniższego artykułu dowiesz się, jakie to było kino, dlaczego było legendarne i jak doszło do tego, że odeszło w przeszłość.
Największe kino w mieście
W grudniu 1912 roku tuż po pierwszym Cyrku Edisona i kultowej Wandzie swoje podwoje otworzyło trzecie najstarsze kino w Krakowie — Uciecha. Co więcej, przez długi czas było to największe kino w mieście — aż do 1967 roku, kiedy to zostało prześcignięte przez nowo otwarty Kijów.
Kino mogło jednorazowo pomieścić 600 widzów. Lokal, w którym działało, mieścił się przy ulicy Starowiślnej 16 i odznaczał się wspaniałym secesyjnym wnętrzem, z witrażem z głową Meduzy nad głównym wejściem (dzieło utalentowanego malarza Henryka Uziembło). Niewielki hol prowadził do przestronnego foyer. Później, w latach 60. i 70. ubiegłego wieku, lokal zdobiły również malownicze obrazy.
Okres rozkwitu kina
Ze względu na swoje rozmiary i doskonały wystrój wnętrz, a także przystępne ceny biletów, kino Uciecha przez wiele lat cieszyło się dużą popularnością. Po zakończeniu I wojny światowej rozpoczął się okres świetności kina, kiedy to wzrosła liczba seansów i odwiedzających, a także wprowadzono nowy sprzęt techniczny.
W ten sposób kino to było nie tylko największym i jednym z najstarszych, ale także jednym z najbardziej zaawansowanych technologicznie w mieście. Na przykład w grudniu 1929 roku kino Uciecha stało się pierwszym kinem w Krakowie, w którym zastosowano sprzęt dźwiękowy i wyświetlano filmy z dźwiękiem. W tamtych czasach był to prawdziwy przełom. Pierwszym takim filmem wyświetlonym w Krakowie był “Śpiewak jazzbandu” amerykańskiego reżysera Alana Croslanda, wydany w 1927 roku.
Pojawienie się filmów dźwiękowych znacznie poszerzyło program kina. W latach przedwojennych było to jedno z najchętniej odwiedzanych kin w Krakowie.
Wraz z wybuchem II wojny światowej i okupacją miasta kino zostało na pewien czas zamknięte. Później wznowiło swoją działalność, ale nie na długo — w latach 50. zostało zniszczone. Odbudowanie dawnej sali kinowej w tym samym kształcie, układzie i wnętrzu nie było możliwe. Oryginalny witraż przepadł bezpowrotnie.
Dalsza historia kina
Wkrótce kino zostało ponownie otwarte. W latach powojennych znów było popularne, choć już nie tak bardzo jak przed wojną. Miało wówczas wielu konkurentów, jak choćby wspomniany Kijów, który dysponował znacznie większą liczbą miejsc i szerszym repertuarem. Krakowianie mieli wówczas ogromny wybór miejsc, do których mogli wybrać się na film.
W 1989 roku kino stało się prywatne, choć przejście do nowej formy własności nie poprawiło sytuacji. W czasie kryzysu Uciecha była nierentowna i wymagała modernizacji oraz remontów. Tak więc 2 lata później musiało zostać całkowicie zamknięte z powodów finansowych; i to po 89 latach istnienia.
Na tym jednak historia starego kina się nie skończyła. Zaraz po zamknięciu, lokal został wydzierżawiony krakowskiej uczelni, która korzystała z niego przez kilka lat.
Wszystko zmieniło się w marcu 2009 roku, kiedy kino zostało odrestaurowane. Stało się to za sprawą krakowian Izabeli Kosowskiej i Andrzeja Kucharczyka, ludzi, którzy wspierali sztukę filmową w mieście. Znani byli z tego, że w latach 90. stworzyli Centrum Filmowe Ars. Mieli nadzieję, że Uciecha odrodzi się w nieco odświeżonej formule, ale nadal będzie zajmować godne miejsce na kinowej mapie Krakowa.
Planowano, że w repertuarze odnowionej instytucji dominować będą filmy archiwalne. Inicjatorzy odrestaurowania kina chcieli również wyposażyć dwie sale, w tym jedną reprezentacyjną, mogącą pomieścić do 400 widzów. Uciecha miała być także teatrem, w którym chciano prezentować różne formy sceniczne — kabarety, komedie, farsy, musicale, spektakle familijne itp. W foyer ustawiono niewielki ekran, na którym widzowie oglądali klasyczne filmy z przeszłości.
Mimo tak ambitnych planów i kreatywnego podejścia inicjatorów odrestaurowania kina nie było mu pisane dalsze funkcjonowanie w tym formacie. Na początku 2011 roku zostało ostatecznie zamknięte. W 2012 roku przeszło rekonstrukcję, ale nie było już miejsca na kino. Zamiast tego otwarto klub Shine, w którym odbywają się nocne imprezy. Wiadomość o tej zamianie zdziwiła mieszkańców i wywołała skandal w Krakowie — nie z powodu nostalgii za dawnym kinem, ale z powodu hałasu i zamieszania.
Tak zakończyła się historia słynnego niegdyś kina Uciecha. O dawnej świetności tego miejsca opowiedzą nam tylko miejskie archiwa i ci, którzy chodzili tu na seanse filmowe.
